عکسهای سال 1391 - سری اول


در این متن میخواهم نمونهای از داستانهای کهن یونانی را از منظر داستانپردازی مورد توجه قرار دهم تا به قدرت ساختار و روایت آن پی برده و خود به قضاوت بنشینیم که ادبیات داستانی و ادبیات نمایشی و سینمای اکنون ما تا چه میزان با اینگونه اصول و اسلوب سنخیت داشته و قادر به جلب و جذب مخاطب است.

در این متن سعی دارم تا تحلیلی هر چند ناچیز از اثری به واقع ستودنی از هنرمندی ایرانی، برای همه علاقمندان و عزاداران سیدالشهداء(ع) تقدیم نمایم. اثری که راه را بر هنرمندانه دیدن و هنرمندانه زیستن در مکتب امام حسین(ع) نمایان میسازد.
![]()

به حق این اثر از بهترین و ماندگارترین عکسهای دفاع مقدس است، که برای هر نسلی تداعی کنندهی دفاعی جانانه، با کمترین امکانات و سختترین وضعیت محیطی است. این عکس تنفر از جنگ را برنمیانگیزد، اما به خوبی میتواند رشد و بلوغ ناشی از جنگیدن در بدترین شرایط را به بیننده منتقل کند.

شاید عکاس در میان خیل عکسهایی که از جنگ جهانی دوم گرفته و یک سال پس از جنگ (زمان گرفتن این عکس)، هم بارقههایی از امید را بعد از ثبت آنهمه وحشیگری و کشتار، نوید میدهد و هم کوچ کودکان از دنیای پر از آتش و خون بزرگسالان را به ما گوشزد میکند. همین برداشت است که نگرانمان میکند.

به دلیل استقبال و توجه خوانندگان هنردوست و هنرمند به سری مقالات "چگونه یک اثر هنری را تجزیه و تحلیل کنیم؟" در ادامهی ارائه روش تجزیه و تحلیل نقاشی، به "روش تجزیه و تحلیل عکس" نیز میپردازم. در مقالات آتی با انتخاب عکسی مناسب با کمک و همراهی شما خوانندهی فرهیخته به تجزیه و تحلیل آن خواهم پرداخت. پیشنهادات و مشارکت صمیمانهی شما عزیران را تمنا دارم.

در این متن، که نمیتوان محتوای آن را به گروه سنی خاصی محدود کرد، سعی میکنم نحوهی سادهی ورود به جهان زیبای هنر را محک زده و با توصیههایی نه چندان پیچیده، بدون ترس و واهمه و با جسارتی تمام وارد عالم هنر شویم.


قرار دادن سکانس سخنان وزیر خارجه آمریکا در حمایت از آزادیهای مدنی و ترسیم فضای خفقان در ایران، پس از عکسالعمل رئیس جمهور ایران به خبر خودکشی دانشجوی دانشگاه شریف و مهاجرت بیرویهی نخبگان؛ بیننده را به قضاوت در خصوص دو دیدگاه کلان مدیران ارشد آمریکا و ایران در قبال معضل فرار مغزها، دعوت میکند.
Thumbs down - Jean-Léon Gérôme 1824-1904
![]()
نقاش
ژان لئون ژروم (1824-1904)، نقاش و مجسمهساز فرانسوی و از مهمترین نمایندگان هنر آکادمیک به شمار میآید. وی شاگرد داوید، رهبر جنبش نئوکلاسیسیسم و نقاش فرانسوی بود؛ ولی بسیاری از اصول نئوکلاسیسیسم را با سلیقه زمان منطبق کرد.(1)
بخش عمدهی آثار او شامل نقاشیهای تاریخی و یا موضوعات مرتبط با اساطیر یونانی و زندگی مردمان شرقی است. در تاریخ نقاشی، او را نقاشی ارتجاعی و طرفدار حکومت میدانند که در نیمه دوم سده نوزدهم برابر هر آنچه پیشرو به حساب میآمد، سر مخالفت برداشت. پرداخت مبتکرانهی او به مضامین تاریخی، حقیقتنماییش از صحنههای پیشپا افتادهی زندگی و تکنیکهای سحرانگیز قلمموکاریش سبب شده که موزهها کارهای فراموش شده او را به نمایش گذارند.
او برای خلق آثار خود شیفتهی شمال آفریقا شد، اما از مراکش هم گذشت و وارد مصر، خاورمیانه و آسیای صغیر شد که توشهی این سفر خاطرهها و یادداشتها و نیز پیشطرحها و چهرهپردازیهای ساکنان این مناطق است(2)
![]()
آیا کودک شما از خواندن متنفر است؟ آیا مایلید او را عاشق مطالعه کنید؟ اگر خواندن و مطالعهی را ضرورتی انکارناپذیر میدانید و انتظار دارید فرزندانتان با خواندن و دانایی آیندهی بهتری را رقم بزنند، لطفاً این متن را، که به شیوهای کاربردی نوشته شده است، با دقت بخوانید.
نکته: در این متن منظور نظر من از ایجاد علاقه به مطالعه، علاقه به مطالعهی آزاد و غیردرسی است. جبر حاکم بر مطالعه در نظام آموزشی ما، نه فرزندانمان را به خواندن علاقمند میکند و نه در شناخت عمیقتری از محیط و شرایط پیرامونیشان مثمرثمر است.



Mona Lisa or La Gioconda. (1503-1507) – Leonardo da Vinci
![]()
داوینچی در ترسیم نقاشی چنین سفارش می کند: 'تصویر را طوری بسازید که نشان دهد صاحب آن چه فکری در سر می پروراند.' آیا او در مورد مونالیزا چنین نکته ای را فراموش کرده بود، یا اینکه می خواست دربارة قابلیت انسان در خواندن روح همنوعان خود، در چشمان و لبان آن، غلو کند؟
از سری مقالات فیلمهای بیادماندنی
![]()
فللینی مشکلات بشر را در جنگ و فقر و ... نمیبیند، بلکه معنویت از دست رفته، فاجعهی بشری است. گمراهی انسان به واسطهی مادیگرایی صرف، فاصلهی او را از منبع عالم غیب و فیض الهی باعث شده است. فللینی در حد بضاعت خود و سینما، میکوشد در فیلم جاده، یادآور فقدان آن باشد.
مقدمه:
مطمئناً کسی منکر نازل بودن سطح فهم و درک بصری جامعه ما از آثار هنرهای تصویری نیست. کمتوجهی هنرمندان، فرهیختگان، نویسندگان و منتقدان عرصهی هنر، در گریز مخاطبین و آحاد جامعه از هنرهای تجسمی و تصویری بیتاثیر نیست.
لزوم پرورش و ارتقای سطح دانش بصری افراد جامعه از وظایف رسانههای جمعی و نویسندگان دلسوز و صاحب دغدغههای فرهنگی است.
در این سلسله نوشتار میخواهیم پابهپای هم بیاموزیم که چگونه با یک اثر هنری همانند یک تابلوی نقاشی ارتباط برقرار کرده و با جسارت تمام دست به تجزیه و تحلیل آن بزنیم.
سعی میشود مطالب هر بخش موجز و مختصر و در حد حوصله و وقت خوانندگان تقدیم شود.
در بخش نخست به مبانی نظری تجزیه و تحلیل نقاشی پرداخته شده و در نوشتارهای بعدی با انتخاب نمونههای مشهور از این آثار به زبانی ساده و کاربردی به تحلیل آن خواهیم پرداخت. صبر و شکیبایی و علاقمندی خوانندگان گرامی را طالبیم.

سومین شماره نشریه "تجربه" منتشر شد. این متن گلایهای است از سر دوستی و تذکری از روی درد.
